Artroskopia nadgarstka

Artroskopia jest małoinwazyjną techniką diagnostyczno-leczniczą.

Zamiast szerokiego otwierania stawu chirurg wykonuje kilka niewielkich nacięć, nazywanych
portalami. Każde z nich ma zwykle około 2–5 mm.

Przez jeden portal wprowadzana jest miniaturowa kamera. Obraz z wnętrza nadgarstka jest
wyświetlany na monitorze w powiększeniu.

Przez pozostałe portale chirurg może wprowadzać precyzyjne narzędzia potrzebne do:

• oceny stabilności więzadeł,
• oczyszczenia uszkodzonych tkanek,
• koagulacji,
• szycia,
• naprawy wybranych struktur,• usunięcia uszkodzonych fragmentów,
• usunięcia ciał wolnych,
• przeprowadzenia innych procedur wewnątrzstawowych.

Artroskopia może mieć charakter wyłącznie diagnostyczny, ale w wielu przypadkach podczas
tego samego zabiegu można również przeprowadzić potrzebne leczenie.

Nadgarstek składa się z wielu małych kości połączonych delikatnymi więzadłami.

W jego obrębie znajdują się również:

• kompleks chrząstki trójkątnej TFCC,
• chrząstka stawowa,
• błona maziowa,
• liczne powierzchnie stawowe,
• drobne struktury odpowiedzialne za stabilność i płynność ruchu.

Uszkodzenie jednej z nich może powodować podobne objawy jak problem dotyczący zupełnie
innej części stawu.

Pacjent odczuwa ból, osłabienie lub przeskakiwanie, ale badania obrazowe nie zawsze
pozwalają jednoznacznie ustalić przyczynę.

Artroskopia umożliwia bezpośrednie obejrzenie struktur oraz sprawdzenie ich stabilności
podczas operacji. Dzięki temu może dostarczyć informacji, których nie można uzyskać wyłącznie
na podstawie statycznego obrazu w rezonansie, USG lub RTG.

Artroskopia nadgarstka jest szczególnie przydatna w przypadku:

• uszkodzenia kompleksu chrząstki trójkątnej TFCC,
• uszkodzeń więzadła łódeczkowato-księżycowatego SL,
• uszkodzeń więzadła księżycowato-trójgraniastego LT,
• uszkodzeń więzadła DIC,
• niestabilności nadgarstka,
• przewlekłego bólu po urazie,
• ciał wolnych znajdujących się wewnątrz stawu,
• zmian chrząstki,
• stanów zapalnych błony maziowej,
• wybranych ganglionów,
• złamań obejmujących powierzchnię stawową dalszego końca kości promieniowej,
• braku jednoznacznego rozpoznania mimo wcześniejszej diagnostyki obrazowej.

Artroskopia jest metodą dotarcia do wnętrza stawu. Zakres wykonanej operacji zależy od
rozpoznania i może obejmować zarówno proste oczyszczenie, jak i bardziej złożoną
rekonstrukcję więzadła lub TFCC.

Kompleks chrząstki trójkątnej, określany skrótem TFCC, jest jedną z ważnych struktur
stabilizujących część nadgarstka znajdującą się po stronie małego palca.

Jego uszkodzenie jest jedną z głównych przyczyn bólu po stronie łokciowej nadgarstka.

Problem może powstać w wyniku urazu lub rozwijać się stopniowo. Pacjent może odczuwać:

• ból podczas obracania przedramienia,
• ból podczas chwytania,
• osłabienie ręki,
• przeskakiwanie,
• uczucie niestabilności,
• dyskomfort przy podpieraniu się na dłoni.

Podczas artroskopii chirurg może dokładnie ocenić miejsce, rozległość i charakter uszkodzenia.

W zależności od stanu tkanek możliwe jest oczyszczenie uszkodzonych fragmentów, koagulacja
albo naprawa i szycie TFCC.

Zakres procedury wpływa bezpośrednio na dalszą rekonwalescencję. Po prostym oczyszczeniu
ruch można zazwyczaj rozpocząć szybciej niż po naprawie wymagającej dłuższego
unieruchomienia.

Więzadła łączą poszczególne kości nadgarstka i kontrolują ich wzajemny ruch.

Do najczęściej ocenianych podczas artroskopii należą więzadła:

• łódeczkowato-księżycowate — SL,
• księżycowato-trójgraniaste — LT,
• DIC.

Ich uszkodzenie może prowadzić do niestabilności, bólu, przeskakiwania i stopniowego
zaburzenia mechaniki nadgarstka.

Pacjent może odczuwać dolegliwości podczas:

• chwytania,
• podpierania się,
• skręcania nadgarstka,
• dźwigania,
• pracy ręką,
• wykonywania ruchów sportowych.

Artroskopia pozwala nie tylko obejrzeć więzadło, ale również sprawdzić stabilność pomiędzy
poszczególnymi kośćmi. Na tej podstawie chirurg może określić rzeczywisty stopień uszkodzenia
i dobrać odpowiedni sposób leczenia.

Artroskopia może być wykonywana również jako zabieg diagnostyczny u pacjentów z
przewlekłym bólem nadgarstka, którego źródła nie udało się jednoznacznie ustalić w badaniach
obrazowych.

Dotyczy to szczególnie sytuacji, gdy:

• ból pojawił się po urazie,
• dolegliwości utrzymują się mimo leczenia,
• pacjent odczuwa blokowanie lub niestabilność,
• RTG, MRI i USG nie dają jednoznacznego rozpoznania,
• objawy istotnie ograniczają codzienne funkcjonowanie.

Podczas zabiegu chirurg może bezpośrednio ocenić chrząstkę, więzadła, błonę maziową i
powierzchnie stawowe.

Jeżeli zostanie odnaleziona zmiana możliwa do leczenia artroskopowego, odpowiednią
procedurę można często wykonać podczas tej samej operacji.

Ciała wolne to fragmenty tkanek znajdujące się wewnątrz stawu.

Mogą powodować:

• blokowanie ruchu,
• nagłe przeskakiwanie,
• ból,
• ograniczenie zakresu ruchu,
• uczucie mechanicznej przeszkody.

Dolegliwości mogą pojawiać się tylko podczas określonych ruchów i ustępować po zmianie
ustawienia dłoni.

Artroskopia umożliwia odnalezienie i usunięcie ciała wolnego przez niewielki portal. Chirurg
może jednocześnie ocenić, skąd pochodzi zmiana i czy w stawie występują inne uszkodzenia.

Artroskopia może być wykorzystywana podczas leczenia złamań dalszego końca kości
promieniowej obejmujących powierzchnię stawową.

W takim przypadku szczególne znaczenie ma możliwie dokładne odtworzenie gładkiej
powierzchni stawu.

Kamera wprowadzona do wnętrza nadgarstka pozwala kontrolować ustawienie fragmentów
kostnych bezpośrednio od strony stawu. Dzięki temu chirurg może dokładniej ocenić efekt
rekonstrukcji.

Artroskopia może również ujawnić współistniejące uszkodzenia więzadeł lub TFCC, które nie
zawsze są widoczne w standardowych badaniach.

Złożone złamania mogą wymagać połączenia techniki artroskopowej z innymi metodami
stabilizacji.

Wybrane gangliony, czyli torbiele stawowe, mogą być usuwane techniką artroskopową.

Zabieg pozwala dotrzeć do miejsca, z którego zmiana łączy się ze stawem, przez niewielkie
portale.

Artroskopia może być również wykorzystywana do leczenia zmian zapalnych błony maziowej,
między innymi występujących w przebiegu reumatoidalnego zapalenia stawów.

Zakres procedury zależy od charakteru zmian, ich lokalizacji oraz całego obrazu klinicznego.

Wskazaniem do zabiegu może być:

• przewlekły ból po urazie,
• podejrzenie uszkodzenia TFCC,
• podejrzenie uszkodzenia więzadła SL, LT lub DIC,
• niestabilność nadgarstka,
• mechaniczne blokowanie,
• obecność ciał wolnych,
• uszkodzenie chrząstki,
• zmiany zapalne błony maziowej,
• wybrany ganglion,
• złamanie obejmujące powierzchnię stawową,
• brak jednoznacznego rozpoznania w badaniach obrazowych,
• potrzeba małoinwazyjnego leczenia wewnątrzstawowego.

Operację rozważa się wtedy, gdy problem ogranicza funkcję ręki, powoduje utrzymujący się ból
albo może prowadzić do dalszego pogarszania stabilności i mechaniki nadgarstka.

Podczas konsultacji lekarz pyta o:

• czas trwania dolegliwości,
• okoliczności urazu,
• miejsce występowania bólu,
• ruchy nasilające objawy,
• uczucie niestabilności,
• przeskakiwanie lub blokowanie,
• dotychczasowe leczenie,
• wykonywaną pracę,
• aktywność sportową,
• choroby współistniejące,
• oczekiwania pacjenta.

Następnie bada:

• zakres ruchu,
• siłę,
• czucie,
• stabilność nadgarstka,
• bolesność poszczególnych struktur,
• funkcję ręki podczas ruchów wywołujących dolegliwości.

Na tej podstawie ustala, czy najlepszym rozwiązaniem będzie artroskopia, leczenie
zachowawcze, iniekcja, fizjoterapia albo dalsza diagnostyka.

Artroskopia nie jest wykonywana wyłącznie dlatego, że pacjent odczuwa ból. Lekarz musi
najpierw ocenić, czy zabieg może przynieść konkretną korzyść diagnostyczną lub leczniczą.

Najczęściej potrzebne jest aktualne RTG nadgarstka wykonane w odpowiednich projekcjach.

W zależności od rodzaju problemu lekarz może dodatkowo zlecić:

• USG dynamiczne,
• rezonans magnetyczny,
• tomografię komputerową.

RTG pomaga ocenić kości, ustawienie stawu i zmiany zwyrodnieniowe.

USG dynamiczne pozwala obserwować wybrane tkanki podczas ruchu.

Rezonans magnetyczny może pokazać więzadła, TFCC, chrząstkę i inne tkanki miękkie.

Tomografia komputerowa jest szczególnie przydatna w ocenie złamań i zmian kostnych.

Nawet prawidłowo wykonane badania nie zawsze pozwalają jednoznacznie określić źródło bólu.
W wybranych sytuacjach ostateczne rozpoznanie można postawić dopiero podczas
bezpośredniej oceny wnętrza stawu.

Większość diagnostyki potrzebnej do kwalifikacji i przygotowania do zabiegu można zaplanować
w ramach ścieżki szpitalnej Good Life Clinic.

Może ona obejmować:

• konsultację specjalistyczną,
• badania obrazowe,
• badania laboratoryjne,
• konsultację anestezjologiczną.

Przy bardziej złożonych problemach lekarz może poprosić pacjenta o dostarczenie
wcześniejszych opisów, płyt i dokumentacji z poprzedniego leczenia.

Pozwala to przeanalizować całą historię problemu i zaplanować zakres artroskopii z
uwzględnieniem wcześniejszych urazów oraz operacji.

Przed zabiegiem standardowo mogą być potrzebne:

• badania laboratoryjne,
• ocena parametrów krzepnięcia,
• jonogram,
• oznaczenie glikemii,
• EKG,
• inne badania wskazane przez anestezjologa.

Przy większych procedurach albo u pacjentów z chorobami współistniejącymi może być
potrzebna konsultacja internistyczna, kardiologiczna lub diabetologiczna.

Ostateczną listę badań pacjent otrzymuje podczas kwalifikacji.

Czas od konsultacji do zabiegu zależy od:

• pilności problemu,
• kompletności badań,
• rodzaju planowanej procedury,
• ogólnego stanu zdrowia pacjenta.

Świeże urazy wymagają zwykle szybszego postępowania niż schorzenia przewlekłe.

Po zakończeniu kwalifikacji pacjent otrzymuje plan przygotowania oraz orientacyjny termin
zabiegu.

Artroskopia jest najczęściej procedurą planową, co pozwala odpowiednio przygotować zarówno
samą operację, jak i późniejszą rehabilitację.

Nie zawsze.

Alternatywne postępowanie może obejmować:

• fizjoterapię,
• leczenie przeciwbólowe i przeciwzapalne,
• stosowanie ortezy,
• modyfikację aktywności,
• iniekcje wykonywane pod kontrolą USG,
• obserwację.

W części schorzeń leczenie zachowawcze jest pierwszym etapem.

Operację rozważa się, gdy ból nadal się utrzymuje, funkcja ręki pozostaje ograniczona,
występuje niestabilność albo problem stopniowo się pogłębia.

Wybór postępowania zależy od rodzaju uszkodzenia, jego wpływu na codzienne życie i
przewidywanej korzyści z zabiegu.

Operacja może nie być najlepszą metodą, gdy:

• objawy są niewielkie,
• problem dobrze odpowiada na leczenie zachowawcze,
• spodziewana poprawa jest mniejsza niż ryzyko zabiegu,
• oczekiwania pacjenta nie odpowiadają realnym możliwościom leczenia,
• występuje aktywna infekcja skóry lub tkanek głębokich,
• choroba ogólna nie jest prawidłowo wyrównana,
• ryzyko znieczulenia jest bardzo wysokie,
• występują poważne zaburzenia gojenia,
• pacjent nie może współpracować podczas rehabilitacji.

U pacjentów stosujących leki przeciwkrzepliwe decyzję o operacji i przygotowaniu podejmuje
się indywidualnie.

Lekarz omawia wtedy inne rozwiązania, które mogą być bezpieczniejsze lub bardziej
proporcjonalne do nasilenia problemu.

Operowana ręka zostaje ułożona na specjalnym stole.

Nadgarstek poddawany jest delikatnej trakcji, czyli kontrolowanemu wyciągowi. Pozwala to
nieznacznie zwiększyć przestrzeń pomiędzy kośćmi i stworzyć warunki do wprowadzenia
kamery oraz narzędzi.

Następnie chirurg:

1. wyznacza miejsca bezpiecznego wprowadzenia portali,
2. wykonuje niewielkie nacięcia o średnicy około 2–5 mm,
3. wprowadza kamerę do wnętrza nadgarstka,
4. wypełnia staw solą fizjologiczną,
5. ogląda chrząstkę, więzadła i powierzchnie stawowe,
6. bada stabilność poszczególnych struktur,
7. rozpoznaje rzeczywisty zakres uszkodzenia,
8. wykonuje zaplanowane leczenie,
9. usuwa kamerę i narzędzia,
10. zamyka portale i zakłada opatrunek.

W zależności od rozpoznania zabieg może obejmować:

• oczyszczenie,
• koagulację,
• szycie,
• naprawę,
• usunięcie uszkodzonych fragmentów,
• usunięcie ciała wolnego,
• inne procedury dostosowane do problemu.

Struktury nadgarstka znajdują się bardzo blisko siebie.

Delikatna trakcja zwiększa przestrzeń w obrębie stawu i umożliwia wprowadzenie miniaturowej
kamery bez konieczności szerokiego otwierania tkanek.

Wyciąg jest kontrolowany i stosowany wyłącznie na czas potrzebny do przeprowadzenia
zabiegu.

Dzięki niemu chirurg może lepiej obejrzeć poszczególne powierzchnie stawowe i bezpieczniej
posługiwać się narzędziami.

Nadgarstek jest niewielkim stawem, w którym przestrzeń do pracy jest bardzo ograniczona.

Podanie jałowej soli fizjologicznej pomaga:

• delikatnie poszerzyć wnętrze stawu,
• poprawić widoczność,
• wypłukać drobne zanieczyszczenia,
• umożliwić dokładną ocenę chrząstki i więzadeł.

Po operacji część płynu może przejściowo pozostać w tkankach i powodować obrzęk. Powinien
on stopniowo zmniejszać się w kolejnych dniach.

Zabieg trwa zwykle od około 30 do 120 minut.

Część diagnostyczna zajmuje najczęściej około 30–45 minut.

Dłużej trwają procedury obejmujące:

• szycie TFCC,
• naprawę więzadeł,
• bardziej złożoną rekonstrukcję,
• leczenie złamania,
• wykonanie kilku procedur podczas jednej operacji.

Dokładny czas zależy od rodzaju i rozległości uszkodzenia.

Artroskopię nadgarstka wykonuje się najczęściej w znieczuleniu:

• przewodowym,
• ogólnym.

Rodzaj znieczulenia zależy od zakresu planowanej operacji, jej przewidywanego czasu, stanu
zdrowia pacjenta oraz decyzji anestezjologa.

Po znieczuleniu przewodowym ręka może być przez pewien czas zdrętwiała, ciężka i trudniejsza
do poruszania. Jest to spodziewany efekt działania leku.

Podczas zabiegu pacjent nie powinien odczuwać bólu.

Wiele artroskopii nadgarstka można przeprowadzić w trybie chirurgii jednego dnia.

Pacjent zgłasza się do kliniki o wyznaczonej godzinie, przechodzi przygotowanie do operacji, a
po zabiegu pozostaje pod obserwacją.

Do domu może wrócić po:

• stabilizacji samopoczucia,
• uzyskaniu odpowiedniej kontroli bólu,
• ocenie opatrunku,
• sprawdzeniu czucia i ukrwienia ręki,
• otrzymaniu zaleceń i recept.

Większe operacje, zabiegi rekonstrukcyjne, złożone złamania oraz procedury wymagające
bardziej intensywnej kontroli bólu mogą wiązać się z krótką hospitalizacją.

Po zabiegu mogą pojawić się:

• ból,
• obrzęk,
• uczucie napięcia,
• drętwienie związane ze znieczuleniem przewodowym,
• ograniczenie ruchu wynikające z opatrunku lub unieruchomienia.

Dolegliwości są kontrolowane za pomocą leków przeciwbólowych i powinny stopniowo
zmniejszać się w kolejnych dniach.

Zakres ograniczenia ruchu zależy od wykonanej procedury.

Po prostym oczyszczeniu pacjent może rozpocząć uruchamianie stosunkowo szybko. Po szyciu
TFCC lub naprawie więzadła ręka musi być dłużej chroniona, aby operowane tkanki mogły się
wygoić.

Pacjent zgłasza się do kliniki o wyznaczonej godzinie.

Po przyjęciu przechodzi:

• formalności,
• rozmowę z personelem,
• ponowną ocenę operowanej ręki,
• konsultację z chirurgiem i anestezjologiem,
• przygotowanie do znieczulenia i zabiegu.

Po operacji pozostaje pod obserwacją do czasu:

• stabilnego samopoczucia,
• kontroli bólu,
• oceny opatrunku,
• sprawdzenia ukrwienia i czucia kończyny.

Przed wypisem pacjent otrzymuje:

• recepty,
• zalecenia dotyczące przyjmowania leków,
• instrukcję pielęgnacji opatrunku,
• informacje o dozwolonym ruchu,
• zasady stosowania ortezy lub unieruchomienia,
• termin kontroli,
• plan rozpoczęcia rehabilitacji,
• objawy wymagające kontaktu z kliniką.

Przed operacją należy przygotować:

• dokumentację medyczną,
• wyniki badań,
• wcześniejsze opisy i płyty z RTG, USG, MRI lub tomografii,
• listę przyjmowanych leków i suplementów,
• informacje o alergiach,
• informacje o chorobach współistniejących.

Skóra w okolicy nadgarstka powinna być zdrowa, bez ran, infekcji i świeżych zmian zapalnych.

Warto wcześniej zorganizować:

• transport do domu,
• pomoc w pierwszych dniach,
• wygodne ubranie, które można łatwo założyć po operacji,
• wsparcie przy codziennych czynnościach.

Ma to szczególne znaczenie, gdy operowana będzie ręka dominująca.

Nie należy samodzielnie odstawiać żadnych leków.

Indywidualnego postępowania wymagają szczególnie:

• leki przeciwkrzepliwe,
• leki przeciwpłytkowe,
• leki diabetologiczne,
• leki immunosupresyjne,
• preparaty hormonalne.

Sposób ich przyjmowania przed operacją ustala lekarz prowadzący lub anestezjolog.

Pacjent powinien przekazać pełną listę stosowanych leków i suplementów, również tych
dostępnych bez recepty.

Przy znieczuleniu ogólnym lub przewodowym pacjent zwykle musi pozostawać na czczo zgodnie
z zaleceniami anestezjologa.

Przy wybranych procedurach zasady mogą wyglądać inaczej, ale zawsze obowiązują
indywidualne instrukcje przekazane przed operacją.

Należy ich bezwzględnie przestrzegać.

W dniu zabiegu należy zabrać:

• dokument tożsamości,
• wyniki badań,
• wcześniejszą dokumentację medyczną,
• opisy i płyty z badań obrazowych,
• listę przyjmowanych leków,
• wygodne ubranie ułatwiające założenie po operacji,
• zaleconą wcześniej ortezę, jeżeli pacjent ją posiada.

Przed przyjęciem należy zdjąć obrączkę, pierścionki, zegarek i inną biżuterię z operowanej ręki.

Przebieg rekonwalescencji zależy przede wszystkim od zakresu operacji.

Po prostym oczyszczeniu ruch może wracać stosunkowo szybko.

Po naprawie TFCC lub więzadeł konieczne jest zwykle unieruchomienie przez około sześć
tygodni. Jego długość i rodzaj zależą od stabilności wykonanej rekonstrukcji.

Artroskopia, dzięki niewielkim portalom, może wiązać się z krótszą rekonwalescencją i
mniejszymi dolegliwościami pooperacyjnymi niż klasyczne techniki wymagające większego
dostępu.

Nie oznacza to jednak, że po każdej artroskopii rękę można od razu swobodnie obciążać. Jeżeli
podczas zabiegu wykonano szycie lub rekonstrukcję, tkanki muszą przejść pełny proces gojenia.

Artroskopia może obejmować bardzo różne zabiegi.

Po usunięciu ciała wolnego lub prostym opracowaniu tkanek głównym celem może być szybkie
odzyskanie ruchu i ograniczenie obrzęku.

Po szyciu TFCC albo naprawie więzadła priorytetem staje się ochrona rekonstrukcji.

Zbyt szybki ruch lub obciążanie mogłyby uszkodzić naprawione struktury. Zbyt długie
unieruchomienie mogłoby natomiast zwiększyć ryzyko sztywności.

Dlatego każdy pacjent otrzymuje indywidualny protokół określający:

• czas stosowania ortezy,
• zakres dozwolonego ruchu,
• moment rozpoczęcia ćwiczeń,
• sposób zwiększania obciążenia,
• termin powrotu do pracy i sportu.

Po artroskopii nadgarstka fizjoterapia jest nieodłącznym elementem procesu powrotu do
sprawności.

Pomaga:

• kontrolować ból i obrzęk,
• zapobiegać sztywności,
• odzyskiwać zakres ruchu,
• odbudować ślizg ścięgien,
• poprawiać czucie,
• stopniowo odzyskiwać siłę,
• przywracać koordynację ręki,
• przygotować kończynę do pracy i aktywności.

Po zabiegach rekonstrukcyjnych ćwiczenia muszą być prowadzone zgodnie z bezpiecznym
protokołem.

Terapeuta powinien wiedzieć, jakie struktury zostały operowane, czy wykonano szycie oraz jak
stabilna jest naprawa.

W Good Life Clinic chirurg i fizjoterapeuta mogą pracować według jednego planu. Zakres terapii
jest dostosowywany do rodzaju zabiegu, przebiegu gojenia oraz funkcji, którą pacjent chce
odzyskać.

Proste czynności są zwykle możliwe po kilku dniach lub tygodniach.

Powrót do pracy siedzącej może być możliwy po około jednym–dwóch tygodniach, zależnie od
bólu, rodzaju opatrunku i możliwości ochrony operowanej ręki.

Pełne obciążanie może wymagać od kilku tygodni do kilku miesięcy.

Czas zależy od:

• rodzaju zabiegu,
• jakości tkanek,
• stabilności rekonstrukcji,
• wieku pacjenta,
• chorób współistniejących,
• regularności rehabilitacji.

Pełny powrót do aktywności fizycznej wymaga zwykle co najmniej około 12 tygodni. Po bardziej
złożonych rekonstrukcjach proces może trwać dłużej.

Do pracy biurowej część pacjentów może wrócić po około jednym–trzech tygodniach, jeżeli:

• ból jest dobrze kontrolowany,
• możliwa jest ochrona operowanej kończyny,
• obowiązki nie wymagają intensywnego używania ręki,
• praca nie utrudnia regularnej rehabilitacji.

Praca manualna lub fizyczna może wymagać przerwy trwającej od kilku tygodni do kilku
miesięcy.

Znaczenie ma to, czy obowiązki wymagają:

• silnego chwytu,
• dźwigania,
• skręcania nadgarstka,
• podpierania się na ręce,
• używania narzędzi,
• wykonywania precyzyjnych ruchów,
• narażenia kończyny na uraz.

Powrót powinien odbywać się stopniowo, po uzyskaniu zgody lekarza i fizjoterapeuty.

Termin powrotu do prowadzenia zależy od:

• operowanej strony,
• rodzaju wykonanego zabiegu,
• stosowania opatrunku lub ortezy,
• zakresu ruchu,
• siły chwytu,
• poziomu bólu,
• przyjmowanych leków.

Pacjent powinien być w stanie pewnie trzymać kierownicę i bezpiecznie wykonać wszystkie
potrzebne manewry.

Nie należy prowadzić samochodu, dopóki ręka pozostaje zdrętwiała po znieczuleniu albo ruch
jest istotnie ograniczony przez unieruchomienie.

Dokładny termin należy omówić z lekarzem.

Powrót do aktywności sportowej następuje etapowo.

Ćwiczenia niewymagające obciążania operowanej ręki można często rozpocząć wcześniej.

Sporty związane z:

• mocnym chwytem,
• podpieraniem się na dłoni,
• używaniem rakiety, kija lub sprzętu,
• dźwiganiem,
• ryzykiem upadku,
• kontaktem fizycznym

wymagają pełniejszego wygojenia tkanek oraz odzyskania ruchu, siły i kontroli nerwowo-
mięśniowej.

Pełny powrót do aktywności fizycznej następuje zwykle nie wcześniej niż po około 12
tygodniach. Po rekonstrukcji TFCC lub więzadeł okres ten może być dłuższy.

Decyzję podejmuje się wspólnie z lekarzem i fizjoterapeutą.

Zmniejszenie bólu może pojawiać się stopniowo w pierwszych tygodniach.

Jeżeli podczas zabiegu usunięto ciało wolne lub inną mechaniczną przeszkodę, blokowanie
może ustąpić stosunkowo szybko.

Po szyciu TFCC lub naprawie więzadeł poprawa wymaga więcej czasu. Tkanki muszą się wygoić i
ponownie zaadaptować do przenoszenia obciążeń.

W zabiegach rekonstrukcyjnych efekt ocenia się zazwyczaj po kilku miesiącach.

W pierwszym okresie funkcja ręki może być ograniczona przez ortezę lub unieruchomienie. Jest
to zaplanowany etap ochrony naprawionych struktur, a nie oznaka braku efektu operacji.

Realnym celem artroskopii może być:

• zmniejszenie bólu,
• poprawa stabilności,
• ograniczenie blokowania i przeskakiwania,
• poprawa zakresu ruchu,
• poprawa siły,
• większa samodzielność w codziennych czynnościach,
• powrót do pracy lub sportu,
• zahamowanie dalszego pogarszania problemu,
• uzyskanie dokładnego rozpoznania.

Nie każda procedura przywraca pełną sprawność sprzed choroby lub urazu.

Możliwości poprawy mogą być mniejsze przy:

• zmianach przewlekłych,
• rozległych uszkodzeniach,
• bliznach,
• uszkodzeniach nerwów,
• zaawansowanych zmianach zwyrodnieniowych,
• niepełnej rehabilitacji.

Przed operacją lekarz omawia z pacjentem realny cel zabiegu i wyjaśnia, które objawy mają
największą szansę się zmniejszyć.

Ryzyko nawrotu zależy od choroby podstawowej i sposobu używania kończyny.

Ponowne dolegliwości mogą być bardziej prawdopodobne przy:

• przewlekłych przeciążeniach,
• skłonności do bliznowacenia,
• zmianach zwyrodnieniowych,
• ponownym urazie,
• niepełnym wygojeniu naprawionej struktury,
• zbyt szybkim powrocie do obciążeń,
• niepełnej rehabilitacji.

Artroskopia może usunąć lub naprawić konkretny problem, ale nie chroni nadgarstka przed
wszystkimi przyszłymi urazami i przeciążeniami.

Indywidualne ryzyko lekarz omawia podczas kwalifikacji.

Przed artroskopią nadgarstka pacjenci często pytają:

• czy zabieg będzie bolesny,
• czy pozostaną blizny,
• ile niewielkich nacięć zostanie wykonanych,
• czy podczas operacji uda się jednoznacznie ustalić źródło bólu,
• jak długo trzeba nosić opatrunek lub ortezę,
• kiedy można rozpocząć ruch,
• kiedy można prowadzić samochód,
• kiedy można wrócić do pracy przy komputerze,
• kiedy można zacząć dźwigać,
• jak długo potrwa rehabilitacja,
• kiedy można wrócić do sportu,
• czy TFCC lub więzadło może ponownie się uszkodzić,
• czy operację można zastąpić fizjoterapią.

Odpowiedzi zależą od rzeczywistego zakresu procedury. Dlatego każdy pacjent otrzymuje
indywidualny plan operacji i rekonwalescencji.