Endoprotezoplastyka stawów kończyny górnej

Alloplastyka polega na usunięciu zniszczonych powierzchni stawowych i zastąpieniu ich odpowiednio dobranymi elementami endoprotezy.

Zabieg może dotyczyć:

• stawu ramiennego,

• stawu łokciowego,

• głowy kości promieniowej,

• nadgarstka,

• stawu podstawy kciuka CMC I,

• stawów śródręczno-paliczkowych MCP,

• stawów międzypaliczkowych bliższych PIP,

• stawów międzypaliczkowych dalszych DIP.

Rodzaj implantu oraz zakres operacji zależą od operowanego stawu, charakteru zniszczenia i stanu otaczających go struktur.

W niektórych przypadkach alloplastyka jest metodą leczenia z wyboru, ponieważ inne procedury nie dają realnej szansy na odpowiednie zmniejszenie bólu i zachowanie użytecznej funkcji.

Wskazaniem mogą być:

• zaawansowane zmiany zwyrodnieniowe,

• choroby zapalne stawów,

• następstwa wcześniejszych złamań,

• martwica kości,

• znaczne zniszczenie powierzchni stawowych,

• złamania, których nie można skutecznie naprawić,

• sytuacje, w których rekonstrukcja własnego stawu nie daje dobrego rokowania.

O operacji myśli się zwykle wtedy, gdy ból i ograniczenie funkcji istotnie wpływają na codzienne życie, a leczenie zachowawcze nie przynosi wystarczającej poprawy.

Decyzja nie zależy jednak wyłącznie od obrazu RTG. Lekarz bierze pod uwagę także nasilenie objawów, zakres ruchu, stabilność stawu, potrzeby pacjenta oraz poziom aktywności, do którego chce on wrócić.

Endoprotezoplastyka kończyny górnej obejmuje grupę bardzo różnych operacji.

Endoprotezoplastyka barku

Staw ramienny może wymagać zastąpienia implantem przy zaawansowanym zniszczeniu powierzchni stawowych, następstwach złamań lub innych zmianach, których nie można skutecznie leczyć poprzez zachowanie własnego stawu.

Przy planowaniu operacji szczególne znaczenie ma stan stożka rotatorów oraz jakość kości. Na tej podstawie dobiera się odpowiedni typ protezy.

Endoprotezoplastyka łokcia

Zniszczenie stawu łokciowego może prowadzić do przewlekłego bólu, ograniczenia zgięcia i wyprostu oraz trudności w wykonywaniu podstawowych czynności ręką.

Endoproteza ma stworzyć warunki do zmniejszenia bólu i poprawy użytecznego zakresu ruchu.

Proteza głowy kości promieniowej

Implant głowy kości promieniowej może być zastosowany między innymi w nienaprawialnych złamaniach, gdy odtworzenie własnej kości nie daje dobrego rokowania.

Celem jest przywrócenie elementu ważnego dla prawidłowej pracy i stabilności łokcia.

Endoprotezoplastyka nadgarstka

Zastąpienie zniszczonych powierzchni nadgarstka może być rozważane u wybranych pacjentów z zaawansowanym bólem i utratą funkcji.

Alternatywą może być usztywnienie stawu. Wybór zależy między innymi od stanu tkanek, oczekiwanego poziomu aktywności i realnych możliwości zachowania ruchu.

Endoprotezoplastyka stawu podstawy kciuka

Staw CMC I ma duże znaczenie dla chwytu i przeciwstawiania kciuka.

Jego zniszczenie może utrudniać otwieranie słoików, przekręcanie klucza, pisanie, chwytanie drobnych przedmiotów i wykonywanie wielu czynności dnia codziennego.

W wybranych przypadkach implant może zastąpić zniszczone powierzchnie i pomóc zmniejszyć ból przy zachowaniu potrzebnej funkcji kciuka.

Endoprotezoplastyka stawów palców

Alloplastyka może obejmować stawy MCP, PIP lub DIP.

Celem jest zmniejszenie bólu i poprawa funkcji palca. Możliwości odzyskania ruchu zależą jednak od stanu ścięgien, mięśni, nerwów, więzadeł i wcześniejszych deformacji.

Nie istnieje jeden typ endoprotezy odpowiedni dla wszystkich stawów i wszystkich pacjentów.

Przed operacją lekarz ocenia:

• lokalizację zmian,

• jakość kości,

• stabilność więzadeł,

• stan mięśni i ścięgien,

• stan skóry,

• wcześniejsze deformacje,

• oczekiwany poziom aktywności.

Szczególne znaczenie ma to w przypadku barku. Rodzaj protezy dobiera się między innymi do stanu stożka rotatorów oraz warunków kostnych.

W stawach ręki ważna jest z kolei równowaga tkanek odpowiadających za ruch i stabilność palca lub kciuka.

Dobór implantu nie polega więc wyłącznie na dopasowaniu jego wielkości. Jest częścią planowania całej mechaniki operowanego stawu.

Kwalifikacja rozpoczyna się od rozmowy o objawach, dotychczasowym leczeniu i oczekiwaniach pacjenta.

Lekarz pyta o:

• czas trwania bólu,

• zakres codziennych ograniczeń,

• wcześniejsze urazy i operacje,

• dotychczasową fizjoterapię,

• stosowane leki i iniekcje,

• choroby współistniejące,

• rodzaj wykonywanej pracy,

• poziom aktywności,

• cele leczenia.

Następnie ocenia:

• czynny i bierny zakres ruchu,

• siłę mięśni,

• czucie,

• stabilność stawu,

• bolesność,

• stan otaczających tkanek,

• deformację kończyny.

Na tej podstawie ustala, czy najlepszym rozwiązaniem będzie:

• alloplastyka,

• dalsze leczenie zachowawcze,

• fizjoterapia,

• iniekcja,

• artrodeza, czyli usztywnienie stawu,

• inny rodzaj operacji,

• poszerzenie diagnostyki.

Najważniejsze jest wybranie metody, która daje realną szansę na poprawę, a jednocześnie odpowiada potrzebom i możliwościom konkretnego pacjenta.

Podstawowym badaniem jest RTG operowanego stawu.

Pozwala ono ocenić:

• stopień zniszczenia powierzchni stawowych,

• ustawienie kości,

• deformacje,

• jakość podłoża kostnego,

• wcześniejsze implanty lub następstwa urazów.

Często potrzebna jest również tomografia komputerowa. Badanie pomaga dokładniej zaplanować implantację i ocenić warunki kostne.

W przypadku barku konieczna jest także ocena stożka rotatorów w USG lub rezonansie magnetycznym.

Lekarz analizuje ponadto:

• stabilność więzadeł,

• stan skóry,

• jakość kości,

• oczekiwany poziom aktywności pacjenta.

Zakres diagnostyki zależy od operowanego stawu i rodzaju planowanej endoprotezy.

Większość diagnostyki potrzebnej do kwalifikacji i przygotowania do operacji można zaplanować w ramach ścieżki szpitalnej Good Life Clinic.

Może ona obejmować:

• konsultację specjalistyczną,

• badania obrazowe,

• badania laboratoryjne,

• konsultację anestezjologiczną.

Przy bardziej złożonych problemach lekarz może poprosić o dostarczenie wcześniejszej dokumentacji, opisów operacji oraz płyt z badaniami wykonanymi w innych placówkach.

Pozwala to ocenić rozwój zmian i uwzględnić wszystkie wcześniejsze etapy leczenia.

Przed zabiegiem standardowo wykonuje się:

• badania laboratoryjne,

• ocenę parametrów krzepnięcia,

• jonogram,

• oznaczenie glikemii,

• EKG,

• inne badania wskazane przez anestezjologa.

Przy większych operacjach może być potrzebna konsultacja:

• internistyczna,

• kardiologiczna,

• diabetologiczna.

Ostateczną listę badań pacjent otrzymuje podczas kwalifikacji.

Alloplastyki wykonuje się z reguły w leczeniu schorzeń przewlekłych.

Oznacza to, że termin można wspólnie zaplanować, uwzględniając potrzebną diagnostykę, przygotowanie zdrowotne oraz późniejszą rehabilitację.

Czas od konsultacji do zabiegu zależy od:

• kompletności badań,

• rodzaju operowanego stawu,

• zakresu zniszczenia,

• rodzaju planowanej endoprotezy,

• ogólnego stanu zdrowia pacjenta.

Po kwalifikacji pacjent otrzymuje plan przygotowania i orientacyjny termin operacji.

Nie zawsze.

Alternatywą może być:

• fizjoterapia,

• leczenie przeciwbólowe i przeciwzapalne,

• stosowanie ortezy,

• modyfikacja aktywności,

• iniekcje wykonywane pod kontrolą USG,

• obserwacja,

• artrodeza, czyli usztywnienie stawu.

W części schorzeń leczenie zachowawcze jest pierwszym etapem.

Operację rozważa się, gdy ból nadal się utrzymuje, funkcja stawu wyraźnie się pogarsza albo deformacja postępuje.

Wybór pomiędzy zachowaniem ruchu dzięki endoprotezie a usztywnieniem stawu zależy od lokalizacji problemu, stanu tkanek, poziomu aktywności i oczekiwań pacjenta.

Alloplastyka ma na celu zmniejszenie bólu przy zachowaniu możliwie użytecznego ruchu.

Artrodeza polega na trwałym usztywnieniu stawu w określonej pozycji. Może skutecznie zmniejszać ból i poprawiać stabilność, ale odbywa się to kosztem ruchu w operowanym stawie.

Nie ma jednej odpowiedzi właściwej dla wszystkich pacjentów.

Lekarz bierze pod uwagę:

• rodzaj i stopień zniszczenia stawu,

• jakość kości,

• stabilność więzadeł,

• stan mięśni i ścięgien,

• wykonywaną pracę,

• poziom aktywności,

• znaczenie ruchu danego stawu dla codziennej funkcji.

Celem jest wybranie rozwiązania, które zapewni najbardziej użyteczny efekt w konkretnej sytuacji.

Zabieg może nie być zalecany, gdy:

• objawy są niewielkie,

• problem dobrze odpowiada na leczenie zachowawcze,

• spodziewana korzyść jest mniejsza niż ryzyko operacji,

• występuje aktywna infekcja skóry lub tkanek głębokich,

• choroba ogólna nie jest prawidłowo wyrównana,

• ryzyko znieczulenia jest bardzo wysokie,

• występują istotne zaburzenia gojenia,

• pacjent nie może współpracować podczas rehabilitacji,

• oczekiwania dotyczące efektu są nierealistyczne.

U osób przyjmujących leki przeciwkrzepliwe decyzję podejmuje się indywidualnie.

Każdy staw ma również własne, dodatkowe przeciwwskazania. Lekarz omawia je po zapoznaniu się z dokumentacją i przeprowadzeniu pogłębionego badania ortopedycznego.

Lokalizacja i wielkość dostępu operacyjnego zależą od stawu, który ma zostać zastąpiony.

Po wykonaniu odpowiedniego dojścia chirurg:

1. odsłania operowany staw,

2. usuwa zniszczone powierzchnie stawowe,

3. przygotowuje kość do implantacji,

4. dobiera i osadza elementy endoprotezy,

5. ocenia ich stabilność,

6. sprawdza zakres ruchu,

7. kontroluje napięcie tkanek miękkich,

8. zamyka ranę i zakłada opatrunek lub unieruchomienie.

W przypadku barku typ protezy dobierany jest do stanu stożka rotatorów i jakości kości.

W operacjach stawów ręki szczególnie ważne są odpowiednie ustawienie oraz napięcie ścięgien i pozostałych tkanek wpływających na ruch palca lub kciuka.

Aby elementy endoprotezy mogły zostać stabilnie osadzone, chirurg musi odpowiednio przygotować powierzchnie i wnętrze kości.

Zakres przygotowania zależy od rodzaju stawu oraz konstrukcji implantu.

Celem jest uzyskanie:

• prawidłowego położenia protezy,

• odpowiedniej stabilności,

• możliwie dobrej osi stawu,

• warunków pozwalających na prawidłową pracę otaczających tkanek.

Po osadzeniu elementów chirurg sprawdza, czy staw porusza się stabilnie i czy napięcie mięśni, ścięgien oraz więzadeł jest odpowiednie.

Endoproteza zastępuje zniszczone powierzchnie stawowe, ale sama nie odpowiada za cały ruch kończyny.

Do prawidłowej pracy potrzebne są także:

• sprawne mięśnie,

• ścięgna,

• więzadła,

• nerwy,

• odpowiednia jakość tkanek otaczających staw.

Jeżeli przed operacją występowały znaczne deformacje, uszkodzenia nerwów albo niewydolność mięśni i ścięgien, możliwości poprawy zakresu ruchu i siły mogą być mniejsze.

Dlatego najbardziej przewidywalnym efektem alloplastyki jest zazwyczaj zmniejszenie bólu. Zakres odzyskanej funkcji zależy od stanu całego układu ruchowego, a nie tylko od prawidłowego osadzenia implantu.

Zabieg trwa zwykle od około 60 do 180 minut.

Czas zależy od:

• operowanego stawu,

• rodzaju endoprotezy,

• stopnia zniszczenia,

• wcześniejszych deformacji,

• jakości kości,

• zakresu potrzebnej rekonstrukcji.

Alloplastyka stawów ręki, na przykład MCP lub PIP, trwa zwykle około 60–90 minut.

Operacja stawu łokciowego zajmuje około 120 minut.

Większe alloplastyki oraz zabiegi rewizyjne mogą trwać dłużej.

Rodzaj znieczulenia zależy przede wszystkim od operowanego stawu.

Najczęściej stosuje się:

• znieczulenie ogólne,

• znieczulenie regionalne lub przewodowe.

W przypadku barku najczęściej wykorzystywane jest znieczulenie ogólne połączone z blokadą splotu ramiennego.

W operacjach stawów ręki, takich jak CMC, MCP lub PIP, często wystarcza znieczulenie przewodowe albo miejscowe.

Ostateczną decyzję podejmuje anestezjolog z uwzględnieniem zakresu zabiegu i stanu zdrowia pacjenta.

Alloplastyka zwykle wymaga krótkiej hospitalizacji, szczególnie w przypadku operacji barku i łokcia.

Pobyt trwa zazwyczaj około jednego–dwóch dni.

W tym czasie zespół kontroluje:

• samopoczucie pacjenta,

• poziom bólu,

• stan opatrunku,

• czucie i ukrwienie kończyny,

• pierwsze etapy uruchamiania,

• przygotowanie do bezpiecznego powrotu do domu.

Dokładna długość pobytu zależy od zakresu operacji i przebiegu pierwszych godzin po zabiegu.

Podczas zabiegu pacjent nie powinien odczuwać bólu.

Po operacji mogą pojawić się:

• ból,

• obrzęk,

• uczucie napięcia,

• drętwienie po znieczuleniu przewodowym,

• ograniczenie ruchu związane z opatrunkiem lub unieruchomieniem.

Dolegliwości są kontrolowane za pomocą leków przeciwbólowych i powinny stopniowo zmniejszać się w kolejnych dniach.

Po blokadzie nerwowej kończyna może przez pewien czas wydawać się ciężka, zdrętwiała i trudniejsza do poruszania. Jest to spodziewany efekt znieczulenia.

Pacjent zgłasza się do kliniki o wyznaczonej godzinie.

Po przyjęciu przechodzi:

• formalności,

• rozmowę z personelem,

• konsultację z chirurgiem i anestezjologiem,

• ponowną ocenę operowanego stawu,

• przygotowanie do znieczulenia i operacji.

Po zabiegu pozostaje pod obserwacją do czasu:

• stabilnego samopoczucia,

• uzyskania odpowiedniej kontroli bólu,

• oceny opatrunku,

• sprawdzenia czucia i ukrwienia kończyny.

Przed wypisem pacjent otrzymuje:

• recepty,

• zalecenia dotyczące leków,

• instrukcję pielęgnacji rany,

• zasady stosowania ortezy lub innego unieruchomienia,

• informacje o dozwolonym ruchu,

• termin kontroli,

• plan rozpoczęcia rehabilitacji,

• objawy wymagające kontaktu z kliniką.

Przed zabiegiem należy przygotować:

• dokumentację medyczną,

• wyniki badań,

• wcześniejsze opisy operacji,

• opisy i płyty z badań obrazowych,

• listę przyjmowanych leków i suplementów,

• informacje o alergiach,

• informacje o chorobach współistniejących.

Skóra w okolicy operowanego stawu powinna być zdrowa. Nie powinno być na niej ran, infekcji ani świeżych zmian zapalnych.

Warto wcześniej zorganizować:

• transport do domu,

• pomoc w pierwszych dniach,

• wygodne ubranie, które można łatwo założyć po operacji,

• wsparcie przy codziennych czynnościach,

• możliwość regularnego uczestniczenia w rehabilitacji.

Ma to szczególne znaczenie, gdy operowana będzie kończyna dominująca.

Nie wolno samodzielnie odstawiać żadnych leków.

Indywidualnych zaleceń wymagają szczególnie:

• leki przeciwkrzepliwe,

• leki przeciwpłytkowe,

• leki diabetologiczne,

• leki immunosupresyjne,

• preparaty hormonalne.

Sposób ich przyjmowania przed operacją ustala lekarz prowadzący lub anestezjolog.

Pacjent powinien przekazać pełną listę stosowanych leków i suplementów, również tych dostępnych bez recepty.

Przy znieczuleniu ogólnym lub przewodowym pacjent zwykle musi pozostawać na czczo zgodnie z zaleceniami anestezjologa.

Przy wybranych zabiegach wykonywanych w znieczuleniu miejscowym zasady mogą wyglądać inaczej.

Zawsze obowiązują indywidualne instrukcje przekazane przed operacją. Należy ich bezwzględnie przestrzegać.

W dniu operacji należy zabrać:

• dokument tożsamości,

• wyniki badań,

• wcześniejszą dokumentację medyczną,

• opisy i płyty z badań obrazowych,

• listę przyjmowanych leków,

• wygodne ubranie ułatwiające założenie po zabiegu,

• zaleconą wcześniej ortezę, jeżeli pacjent ją posiada.

Przed przyjęciem należy zdjąć biżuterię z operowanej kończyny.

Po zabiegu wdraża się:

• ochronę operowanego stawu,

• leczenie przeciwbólowe,

• kontrolę obrzęku,

• odpowiednio zaplanowaną fizjoterapię.

Zakres ruchu i możliwość obciążania zależą od rodzaju endoprotezy, operowanego stawu oraz stabilności otaczających tkanek.

Szwy usuwa się zwykle po około 14 dniach.

Rehabilitację rozpoczyna się zazwyczaj już następnego dnia po operacji. Jej pierwsze elementy mogą obejmować delikatne ćwiczenia, prawidłowe ułożenie kończyny i uruchamianie stawów, których nie trzeba chronić.

Pełny zakres terapii dobierany jest indywidualnie.

Podstawowa rehabilitacja trwa zwykle około 6–12 tygodni.

Nie oznacza to jednak, że po tym czasie proces powrotu do funkcji zawsze jest zakończony.

Po większych alloplastykach tkanki potrzebują czasu, aby:

• wygoić się,

• odzyskać ruchomość,

• odbudować siłę,

• przystosować się do pracy z implantem,

• nauczyć się nowych warunków ruchu.

Efekty operacji niektórych stawów mogą być oceniane nawet po roku.

Wynika to z długiego procesu adaptacji tkanek i stopniowej poprawy funkcji, szczególnie po większych zabiegach rekonstrukcyjnych.

Endoproteza zastępuje zniszczone powierzchnie stawowe, ale nie przywraca automatycznie pełnego ruchu i siły.

Fizjoterapia pomaga:

• kontrolować obrzęk,

• zmniejszać ryzyko sztywności,

• stopniowo odzyskiwać zakres ruchu,

• poprawiać ślizg ścięgien,

• przywracać czucie,

• odbudowywać siłę,

• poprawiać koordynację,

• ponownie włączać kończynę do codziennych czynności.

Ćwiczenia muszą być prowadzone według bezpiecznego protokołu uwzględniającego rodzaj implantu i stabilność tkanek.

Zbyt szybkie zwiększenie obciążenia może zagrozić gojącym się strukturom. Zbyt zachowawcze postępowanie może natomiast sprzyjać sztywności i utracie ruchu.

Dlatego współpraca chirurga z fizjoterapeutą jest jednym z kluczowych elementów prawidłowego leczenia pooperacyjnego.

Proste czynności są zwykle możliwe po kilku dniach lub tygodniach.

Pełniejsze korzystanie z operowanej kończyny może wymagać od kilku tygodni do kilku miesięcy.

Czas zależy od:

• operowanego stawu,

• rodzaju endoprotezy,

• stanu mięśni i ścięgien,

• jakości tkanek,

• wieku pacjenta,

• chorób współistniejących,

• regularności rehabilitacji.

Inaczej przebiega powrót do funkcji po operacji niewielkiego stawu palca, a inaczej po endoprotezoplastyce barku lub łokcia.

Pacjent otrzymuje plan dopasowany do rzeczywistego zakresu operacji.

Do pracy biurowej część pacjentów wraca po około dwóch–trzech tygodniach, jeżeli:

• ból jest dobrze kontrolowany,

• rana goi się prawidłowo,

• możliwa jest ochrona operowanej kończyny,

• zakres obowiązków nie zagraża efektowi zabiegu.

Praca manualna lub fizyczna może wymagać przerwy trwającej od kilku tygodni do kilku miesięcy.

Znaczenie ma to, czy praca wymaga:

• dźwigania,

• mocnego chwytu,

• używania narzędzi,

• podpierania się na kończynie,

• wykonywania powtarzalnych ruchów,

• pracy ręką uniesioną nad głowę,

• ryzyka upadku lub urazu.

Powrót powinien odbywać się stopniowo i po uzyskaniu zgody lekarza oraz fizjoterapeuty.

Termin powrotu do prowadzenia zależy od:

• operowanego stawu,

• stosowania ortezy lub unieruchomienia,

• zakresu ruchu,

• siły,

• poziomu bólu,

• przyjmowanych leków,

• możliwości bezpiecznego kontrolowania kierownicy.

Pacjent nie powinien prowadzić, dopóki operowana kończyna pozostaje zdrętwiała, istotnie ograniczona lub nie pozwala pewnie wykonać wszystkich potrzebnych manewrów.

Dokładny termin warto omówić z lekarzem.

Powrót do aktywności następuje etapowo po:

• wygojeniu tkanek,

• odzyskaniu odpowiedniego ruchu,

• odbudowie siły,

• poprawie kontroli nerwowo-mięśniowej.

Aktywności bezkontaktowe można często wprowadzać wcześniej.

Sporty wymagające:

• dużego obciążenia kończyny,

• mocnego chwytu,

• podpierania się na ręce,

• ryzyka upadku,

• kontaktu fizycznego

wymagają zgody lekarza i fizjoterapeuty.

Możliwość powrotu do konkretnej dyscypliny zależy również od rodzaju endoprotezy i poziomu obciążeń, którym implant miałby być regularnie poddawany.

Zmniejszenie bólu pojawia się zwykle stopniowo w pierwszych tygodniach.

Poprawa funkcji wymaga więcej czasu. Rana musi się wygoić, obrzęk zmniejszyć, a mięśnie i ścięgna ponownie nauczyć się prawidłowo pracować w zmienionych warunkach.

W większych zabiegach rekonstrukcyjnych efekt ocenia się po kilku miesiącach.

W przypadku niektórych stawów pełna ocena może być możliwa dopiero po około roku.

W pierwszym okresie funkcja operowanej kończyny może być ograniczona przez opatrunek, ortezę i konieczność ochrony tkanek. Jest to zaplanowany etap rekonwalescencji, a nie brak efektu operacji.

Najbardziej przewidywalnym efektem jest zmniejszenie bólu.

Alloplastyka może również pozwolić na:

• poprawę codziennej funkcji,

• łatwiejsze wykonywanie podstawowych czynności,

• poprawę użytecznego zakresu ruchu,

• zwiększenie stabilności,

• poprawę jakości życia,

• większą samodzielność.

Zakres ruchu i siła zależą jednak od:

• stanu mięśni,

• jakości ścięgien,

• funkcji nerwów,

• stabilności więzadeł,

• wcześniejszych deformacji,

• przebiegu rehabilitacji.

Endoproteza zastępuje zniszczony staw, ale nie usuwa automatycznie wszystkich następstw długo trwającej choroby.

Dlatego przed operacją lekarz omawia z pacjentem realny cel leczenia i wyjaśnia, które objawy mają największą szansę się zmniejszyć.

Arkusz nie określa jednego przewidywanego okresu trwałości implantów.

Z czasem może jednak dojść do:

• zużycia endoprotezy,

• obluzowania jej elementów,

• niestabilności,

• złamania okołoprotezowego,

• konieczności wykonania zabiegu rewizyjnego.

Ryzyko zależy od rodzaju implantu, operowanego stawu, jakości kości, poziomu aktywności i czasu, jaki upłynął od operacji.

Z tego powodu pacjent pozostaje pod kontrolą, a w razie pojawienia się nowych dolegliwości powinien zgłosić się na konsultację.

Zabieg rewizyjny to kolejna operacja wykonywana w obrębie wcześniej wszczepionej endoprotezy.

Może być potrzebny między innymi w przypadku:

• zużycia implantu,

• obluzowania,

• niestabilności,

• uszkodzenia endoprotezy,

• złamania w jej sąsiedztwie.

Operacje rewizyjne są zwykle bardziej złożone i mogą trwać dłużej niż pierwsza implantacja.

Zakres postępowania zależy od rodzaju problemu, stanu kości oraz tkanek otaczających implant.

Alloplastyka zastępuje zniszczone powierzchnie stawowe, dlatego nie można mówić o prostym nawrocie tej samej zmiany w niezmienionym stawie.

Z czasem mogą jednak pojawić się problemy związane z funkcjonowaniem endoprotezy, takie jak:

• jej zużycie,

• obluzowanie,

• niestabilność,

• złamanie okołoprotezowe,

• konieczność kolejnej operacji.

Mogą również utrzymywać się lub rozwijać ograniczenia wynikające ze stanu mięśni, ścięgien, nerwów i wcześniejszych deformacji.

Ryzyko lekarz omawia indywidualnie podczas kwalifikacji.

Przed endoprotezoplastyką pacjenci często pytają:

• czy operacja będzie bolesna,

• jaki rodzaj protezy zostanie zastosowany,

• jak duża pozostanie blizna,

• jak długo potrwa pobyt w szpitalu,

• czy po zabiegu potrzebna będzie orteza,

• kiedy można rozpocząć ruch,

• jak długo potrwa rehabilitacja,

• kiedy można prowadzić samochód,

• kiedy można wrócić do pracy,

• kiedy można zacząć dźwigać,

• czy możliwy jest powrót do sportu,

• jak długo działa endoproteza,

• czy w przyszłości może być potrzebna kolejna operacja,

• czy alternatywą jest usztywnienie stawu.

Odpowiedzi zależą od operowanego stawu, rodzaju implantu i stanu całej kończyny. Dlatego każdy pacjent otrzymuje indywidualny plan zabiegu, rehabilitacji i dalszych kontroli.